Cá bhfuil Béal Átha Gabhann

An Eoraip – Éire – Tiobraid Árann

Tá Silvermines Hydro suite 10km ó dheas ón Aonach, agus 1km siar ó Bhéal Átha Gabhann i gContae Thiobraid Árann

Cá bhfuil Béal Átha Gabhann

Cad é Tionscadal Silvermines Hydro?

Is tionscadal taisce pumpála hidrileictreach é Silvermines Hydro a athróidh seanláithreán mianadóireachta ó bhonn go ceann de na saoráidí fuinnimh ghlais is fearr in Éirinn. Beidh Silvermines Hydro ar an dara stáisiún cumhachta taisce pumpála in Éirinn, ó coimisiúnaíodh Cnoc an Turlaigh i gCill Mhantáin ag ESB in 1974.

Gineann stáisiúin chumhachta taisce pumpála fuinneamh ó uisce taiscthe. Gineann dhá thaiscumar atá ar dhá ard éagsúla cumhacht nuair a ghluaiseann uisce síos ó thaiscumar amháin trí thuirbín go taiscumar eile. Teastaíonn cumhacht ón gcóras seo freisin agus é ag pumpáil uisce sa taiscumar uachtarach. Ag Silvermines Hydro bainfear úsáid as an loch a cruthaíodh sa seanpholl mianaigh ag bun an chnoic chun taiscumar nua a chruthú gar don mhullach. Is féidir taisce pumpála a stóráil agus a scaoileadh de réir mar is gá. Tarchuirfear an chumhacht a tháirgeann an stáisiún cumhachta trí chábla faoin talamh agus nascfar leis an eangach leictreachais é.

Aithnítear teicneolaíocht hidreachumhachta pumpála ar fud an domhain mar mhodh iontaofa agus cruthaithe le fuinneamh a stóráil agus le leictreachas a ghiniúint.

Cad é Tionscadal Silvermines Hydro?

Cén fáth a bhfuil gá le tionscadail amhail Silvermines Hydro?

Tá sé mar fhís ag an gCoimisiún go mbeidh an Eoraip ar an gcéad ilchríoch aeráidneodrach faoi 2050. Chun an sprioc sin a bhaint amach, ní mor d’Éirinn agus don Eoraip níos mó cumhachta in-athnuaite a chomhtháthú leis an eagnach leictreachais go héifeachtach chomh maith le stóráil fuinnimh nua a chruthú.

Faoin Acht um Ghníomhú Aeráide agus um Fhorbairt Ísealcharbóin (Leasú) 2021, tá gealltanas tugtha ag Éirinn astaíochtaí CO2 a laghdú faoi 51% agus an tír a aistriú chun geilleagar aeráidneodrach a bhaint amach. Chuige sin, ní theastaíonn fuinneamh in-athnuaite amháin, teastaíonn saoráidí stórála de réir éilimh chomh maith le go mbeidh fuinneamh ar fáil do thithe agus do thionscail de réir mar is gá agus nuair is gá.

Tá gealltanas tugtha ag Rialtas na hÉireann go gcuirfear mórthionscadail bhonneagair TLC i bhfeidhm, Silvermines Hydro san áireamh. Sonraítear sa Phlean Gníomhaíochta Aeráide (CAP) 2024:

To ensure priority EU electricity infrastructure projects, Projects of Common Interest (PCI) will continue to  receive prioritisation as provided by the EU TEN-E Regulation, addressing any administrative, market, or  regulatory obstacles obstructing the implementation of PCIs to ensure their scheduled execution.  

Cabhróidh Silvermines Hydro le hÉirinn a spriocanna aeráide a bhaint amach chomh maith le slándáil an tsoláthair fuinnimh in Éirinn a dhaingniú don todhchaí.

white-hydro-logo

Fuinneamh glan – is libhse é.

solid-white-overlay-01

Na tairbhí a bhaineann le Silvermines Hydro

Is infheistíocht náisiúnta é Silvermines Hydro a chabhróidh le slándáil an tsoláthair fuinnimh in Éirinn.

Áirítear ar na tairbhí breise seo chomh maith:

  • Beidh sé mar chuid den réiteach chun spriocanna dícharbónaithe a bhaint amach in Éirinn agus san AE.

  • Cabhróidh sé le cobhsaíocht an chórais chumhachta in Éirinn.

  • Tacóidh sé le heacnamaíocht táirgthe fuinnimh in-athnuaite.

  • Cabhróidh sé le hastaíochtaí CO2 a laghdú.

  • Cabhróidh sé le hiomaíochas eacnamaíoch a fheabhsú agus le costais leictreachais a laghdú do thomhaltóirí.

  • Soláthróidh sé infheistíocht bhonneagair nua i Réigiún an Iarthair Láir in Éirinn.

  • Cruthóidh sé deiseanna fostaíochta.

Sula gcuirtear iarratas pleanála isteach, ní mór roinnt gníomhaíochtaí a chur i gcrích sa chéim réamhphleanála. Áirítear ar na nithe sin, ach gan a bheith teoranta don mhéid seo amháin: suirbhéireachtaí geolaíochta, suirbhéireachtaí gnáthóige, mionstaidéir hidrigeolaíocha, measúnuithe comhshaoil agus dearadh innealtóireachta chomh maith le clár rannpháirtíochta gníomhach don phobal chun an tionscadal a mhúnlú roimh an bpróiseas foirmiúil pleanála measúnaithe. 

Na tairbhí a bhaineann le Silvermines Hydro

Cad is TLC ann?

Is tionscadail bhonneagair fhíor-riachtanacha iad Tionscadail Leasa Choitinn (TLC), atá ainmnithe ag an gCoimisiún Eorpach, a bhfuil sé mar aidhm acu cabhrú leis an AE a spriocanna fuinnimh agus aeráide a bhaint amach agus neart a chur le margadh fuinnimh na hEorpa.

Díríonn TLC ar fhuinneamh atá sábháilte, inbhuanaithe agus a bhfuil praghas réasúnta air a sholáthar do gach duine agus cabhraíonn siad le dícharbónú a chur chun cinn laistigh den Earnáil Fuinnimh. 

Dhámh an Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin Eorpach um an Aeráid, Bonneagar agus Comhshaol (CINEA) €4.3 milliún de thacaíocht deontais SCE do Silvermines Hydro.

Is sásra maoiniúcháin é an tSaoráid um Chónascadh na hEorpa (SCE) le haghaidh infheistíochtaí straitéiseacha san iompar, fuinneamh agus bonneagar digiteach a chuireann fás, poist agus iomaíochas chun cinn san AE agus a chabhraíonn leis an gComhaontú Glas don Eoraip a chur i bhfeidhm. 

blue-hydro-logo

An bealach a réiteach le haghaidh todhchaí inbhuanaithe

solid-white-overlay-01

Stádas an tionscadail

Tá an tionscadal ag céim na réamhphleanála agus an cheadaithe faoi láthair.

Go dtí seo, tugadh faoi na gníomhaíochtaí seo a leanas:

  • Cuireadh an tionscadal ar an 6ú liosta TLC & ar ENTSO-E TYNDP 2024-2034.

  • Osclaíodh oifig thionscadail phoiblí san Aonach.

  • Ceapadh ceannasaithe Pobail agus Oidhreachta.

  • Cuireadh tús le Rannpháirtíocht na bPáirtithe Leasmhara.

  • Ceapadh foirne Deartha, Innealtóireachta agus Toilithe Comhshaoil.

  • Cuireadh tús le bailiú agus suirbhéireacht na sonraí bonnlíne comhshaoil, lena n-áirítear éiceolaíocht, uisce, cáilíocht aeir, torann, trácht, geolaíocht agus seandálaíocht.

  • Cuireadh tús le measúnú comhshaoil ar thionchair ionchasacha an Tionscadail ar an gcomhshaol, cáilíocht an aeir, cáilíocht uisce dromchla agus screamhuisce, an tseandálaíocht agus tosca eile amhail suirbhéireachtaí allamuigh, bailiú sonraí agus anailísí san áireamh. 

  • Tá staidéir theicniúla agus staidéir deartha innealtóireachta á ndéanamh le haghaidh dearadh hidreachumhachta agus nascadh leis an eangach leictreachais.

  • Comhlíonadh TLC & tuairisciú don AE, don Bhallstát agus do CINEA (deontas SCE). 

  • Sceidealú Tionscadail, Clár Riosca & Pleananna Cur Chun Feidhme TLC.

  • Ullmhú le haghaidh na bPleananna do Rannpháirtíocht na bPáirtithe Leasmhara – Coincheap na Rannpháirtíochta Pobail.

  • Rannpháirtíocht Leanúnach le Eirgrid (oibreoir córais tarchurtha), leis an mBallstát (an Roinn Comhshaoil, Aeráide agus Cumarsáide), leis an Údarás Rialála (an Coimisiún um Rialáil Fóntais), leis an Údarás Áitiúil (Comhairle Contae Thiobraid Árann), leis an gCoimisiún Eorpach, leis an bpobal áitiúil, le grúpaí comhshaoil agus le páirtithe leasmhara eile.